Dil ve konuşma nasıl gelişir — ve 'geç konuşma' ne anlama gelir?

Her bebek iletişim kurma ihtiyacıyla doğar. Kelimelerden çok önce bebek; açlığını, yorgunluğunu ya da rahatsızlığını farklı ağlamalarla ifade eder ve bir ebeveynin onu anlamasını bekler. Konuşma dili, bunun üzerine tanınabilir aşamalarla inşa edilir.

Aşamalar

• 2–5 ay: agulama ve rahatlama sesleri ('aa', 'ouu')
• 6. aydan itibaren: ses oyunları ve tek heceler ('ba', 'ma')
• 12. aya doğru: ilk anlamlı kelimeler ortaya çıkar
• 18. aya kadar: çoğu zaman hâlâ tek hecelere odaklı (kelimenin tamamı yerine 'ba')
• 18. aydan itibaren: 'kelime patlaması' — sözcük dağarcığı hızla büyür ve çocuk talimatları anlamaya başlar
• 18–36 ay: anlam derinleşir ve yaklaşık üç yaştan itibaren daha zengin bir konuşma gelişir

Aşamalar tüm çocuklarda aynı sırayı izler, ancak hız çocuktan çocuğa değişir.

Konuşmayı ne geciktirebilir?

Geç konuşmanın pek çok etkileyen faktörü vardır. İlk üç yılda tekrarlayan orta kulak enfeksiyonları işitme kalitesini etkileyebilir; bu nedenle bu dönemde altı ayda bir yapılacak işitme testi dil açısından değerlidir. İki yaş altında artan ekran süresi, daha geç konuşmayla ilişkilendirilmiştir. Çevresel alışkanlıklar da önemlidir — çocuğun her ihtiyacını o daha söylemeden karşılamak, onun yerine konuşmak ya da sürekli açık bir televizyon, iletişimi geride tutabilir.

Yardımcı olan pratik şeyler

• Çocuğunuz ağzınızı izleyip taklit edebilsin diye yüz yüze oynayın
• Oyun ve kitap okuma sırasında basit sesleri ve heceleri tekrarlayın
• Her gün birlikte kitap okuyun; sizi ve kitabı görebileceği şekilde oturun
• Kelimeleri zorlamak yerine örnekleyin: 'Topu istiyorsun — hadi topla oynayalım'
• Oyun temelli tutun; heceleri ezberletmeye çalışmayın
• Çocuğunuzun çıkardığı seslere karşılık verin ki iletişimin işe yaradığını öğrensin
• Çocuğunuzun yerine konuşmayın — ona zaman tanıyın ve çabalarını yorumlayın